Hoe bepaal ik de oorsprong van een product?

Samen met de classificatie, bepaalt de oorsprong van een product de hoogte van het douanerecht. Maar wanneer krijgt een product nu de oorsprong van een land? Is een simpele bewerking al voldoende? Vaak niet! Integendeel, afhankelijk van het land waar de goederen vandaan komen of naartoe gaan, gelden specifieke en complexe regels. We helpen u graag om in deze brei van regels de weg te vinden en de juiste oorsprong vast te stellen.

Onze experts zijn uitstekend thuis in de materie en kunnen de oorsprong vaak in een redelijk korte tijd vaststellen.

In bepaalde gevallen zal er geen discussie mogelijk zijn over de vraag of de goederen uit een bepaald land komen. Vaak is echter niet slechts één land betrokken bij de productie, bewerking, assemblage of het gereed maken voor de verkoop. In die gevallen is het bepalen van de oorsprong nog niet zo eenvoudig. Dat wordt al helemaal moeilijk doordat er heel veel verschillende regels van toepassing zijn. Regels die afhangen van de soort oorsprong (preferentieel of niet-preferentieel), over welke landen het gaat en over welke goederen we spreken.

Het is daarbij wel van belang om ook de feiten goed helder te hebben. Zo is de goederencode nodig om vast te stellen wat de precieze regel is. Daarnaast is kennis over – bijvoorbeeld – het productieproces van belang.

De ervaring leert dat het bepalen van de oorsprong niet een kwestie van enkele minuutjes is. Gaat u er dus goed aan zitten, laat u adviseren door een expert of besteed het gehele proces uit.

Praktische tips

1. Begin bij het begin

De eerste belangrijke vraag is voor welk doeleinde de oorsprong wordt bepaald. Gaat het over preferentiële oorsprong of over niet-preferentiële oorsprong? Is de vraag om vast te stellen of voor een tafel uit Mexico een lager douanerecht kan worden geclaimd (preferentiële oorsprong)? Of moet de oorsprong van een spaarlamp worden bepaald omdat een antidumpingheffing geldt als de goederen uit China komen (niet-preferentiële oorsprong)?

Daarna moet worden vastgesteld welke overeenkomst of welke wetgeving van toepassing is. Zo zijn tussen bepaalde landen overeenkomsten gesloten maar geldt voor andere landen het Algemeen Preferentieel Systeem (APS). Dus ook dit onderdeel is van wezenlijk belang.

2. Stel de oorsprongscriteria vast

Als duidelijk is welke regels van toepassing zijn, dan moet ook nog worden vastgesteld wat de criteria zijn die moeten worden toegepast. Zo kan het voldoende zijn dat een bepaalde hoeveelheid aan waarde wordt toegevoegd, maar in sommige gevallen gelden bijzonder specifieke voorwaarden.

Samengevat zijn er bijzonder veel regels, maar eigenlijk nog meer uitzonderingen. Want heb je de oorsprong vastgesteld aan de hand van bijvoorbeeld de ingrijpende bewerking, tariefpostverspringing of specifieke bewerkingen, dan moet ook nog worden nagegaan of naast de ingrijpende bewerking niet toch sprake is van een ontoereikende bewerking.

Als de autoriteiten van mening zijn dat bepaalde bewerkingen slechts bedoeld zijn voor de ontduiking van een wettelijke bepaling, dan kan zo’n bewerking worden aangeduid als een gelegenheidsbewerking en kan de oorsprong niet worden verkregen.

3. Toch een oorsprongsverlenende bewerking!

Ondanks het feit dat er veel criteria zijn en oorsprong dus niet zomaar wordt verkregen, zijn er ook mogelijkheden om alsnog de gewenste oorsprong te krijgen. Er zijn namelijk “positieve” uitzonderingen. Zo geldt in veel oorsprongsregelingen de waardetolerantieregel. Dit betekent dat wanneer volgens de hoofdregels niet aan het criterium wordt voldaan en dit wordt veroorzaakt doordat de waarde van het materiaal dat niet van oorsprong is – bijvoorbeeld – minder dan 10% is van de prijs af-fabriek, toch de oorsprong wordt verleend. Ook gelden er haast altijd “positieve” uitzonderingen voor accessoires, vervangingsonderdelen, gereedschappen, stellen of assortimenten en neutrale elementen (bijvoorbeeld brandstof).

Ook cumulatie is zo’n positieve uitzondering. Cumulatie betekent dat voor het bepalen van de oorsprong van goederen niet alleen de bewerking in het land van uitvoer van belang is, maar dat ook de bewerkingen die hebben plaatsgevonden in andere landen, in aanmerking kunnen worden genomen. Zeker in het kader van de Pan-Europese afspraken kan dit vergaande positieve gevolgen hebben.

4. Vraag een second opinion

Het zal duidelijk zijn, het vaststellen van de juiste oorsprong en het op de juiste wijze toepassen van de oorsprongscriteria is geen sinecure. Niet zelden denkt de Douane er dan ook anders over dan de importeur of exporteur. En soms zijn de autoriteiten het onderling zelfs met elkaar oneens. Daarom kan het zinvol zijn om eens kritisch te laten kijken naar het proces en vast te stellen of de oorsprong op de juiste wijze wordt vastgesteld. Onze experts adviseren u hier graag over.

5. Vraag een Bindende Oorsprongsinlichting (BOI) aan

Om volledige zekerheid te hebben, kunt u ook bij de Douane een bindende oorsprongsinlichting (BOI) aanvragen. Dit is een schriftelijk, bindend antwoord op de vraag wat de oorsprong is van een product. Hierbij wordt dus aan de hand van de feiten vastgesteld welke oorsprongscriteria gelden en of aan deze criteria is voldaan. Een BOI is geldig in de gehele Europese Unie gedurende een periode van 3 jaar na afgifte. Ook voor de aanvraag van een BOI adviseren wij u graag.

Veelgestelde vragen

De preferentiële oorsprong is van belang wanneer goederen worden ingevoerd en een lager douanerecht (ofwel preferentieel recht) wordt geclaimd. In dat geval gelden de preferentiële regels.

De niet-preferentiële oorsprong is in alle andere gevallen van belang. Het kan dan gaan om de toepassing van anti-dumpingheffingen, invoerbeperkingen of andere handelspolitieke maatregelen.

Deze vraag is niet zo eenvoudig. Allereerst weer de vraag, hebben we het over preferentiële of niet-preferentiële regels? De niet-preferentiële regels zijn voornamelijk vastgelegd in de douanewetgeving van de Europese Unie zelf.

De preferentiële regels zijn voornamelijk vastgelegd in de diverse overeenkomsten die de EU heeft gesloten. Een groot gedeelte van de afspraken die de Europese Unie heeft gemaakt, zijn te vinden op de volgende website in de Arrangement List.

Om deze vraag te beantwoorden, moet u eerst op de volgende vragen het antwoord weten:

  • Gaat het over preferentiële of niet-preferentiële oorsprong?
  • Over welk land of welke landengroep gaat het?
  • Over welk product gaat het?

Pas als u op deze drie vragen antwoord weet, kunt u vaststellen welke criteria gelden voor het vaststellen van de oorsprong van het betreffende product

Oorsprong vereist in veel gevallen expertise. Die expertise kunnen we bieden. Wellicht is het daarom handig om door ons een quickscan oorsprong uit te laten voeren. Met zo’n quickscan krijgt u inzicht of u het wel allemaal juist doet.

U kunt ook bij de Douane een bindende oorsprongsinlichting (BOI) aanvragen. Meer informatie hierover vindt u in de volgende vragen.

U kunt aan de Douane vragen om een bindende oorsprongsinlichting (BOI) af te geven. Dat is een schriftelijk, bindend antwoord op de vraag wat de oorsprong is van een product. Een BOI is geldig in de gehele Europese Unie gedurende een periode van 3 jaar na afgifte.

Een BOI neemt overigens niet de plaats in van de wettelijk voorgeschreven oorsprongsbewijzen. Zo blijft een EUR.1 of Formulier A bij invoer gewoon vereist. Dat geldt ook voor de niet-preferentiële regelingen.

Voor de aanvraag is een standaardformulier. Het is van belang dat het product gedetailleerd wordt omschreven. Het gaat dan onder meer om aard en samenstelling van het product maar ook – afhankelijk van de van toepassing zijnde oorsprongsregel – gegevens zoals de vervaardigingswijze, de waardeverhoudingen tussen de verschillende materialen, de goederencodes van de gebruikte materialen enzovoort.

Natuurlijk kunnen wij u ook begeleiden en adviseren bij de aanvraag van een BOI. Neemt u gerust contact op met onze experts.

Publicaties

Een onjuist oorsprongsbescheid en nu?

U handelt met een afnemer buiten de EU en deze afnemer vraagt om een oorsprongsbescheid. Voordat u kunt bepalen welk oorsprongsbescheid u nodig heeft, zult u eerst moeten vaststellen of uw afnemer het bescheid nodig heeft om de preferentiële oorsprong of de niet-preferentiële oorsprong aan te tonen. Als uw afnemer een preferentieel tarief wil toepassen, zult u de preferentiële oorsprong moeten aantonen. Vervolgens is het vaststellen van het juiste preferentiële oorsprongsbescheid afhankelijk van naar welk land u de goederen wilt versturen. Een onjuist oorsprongsbewijs kan tot gevolg hebben dat uw afnemer bij invoer van het product meer verschuldigd is dan van te voren verwacht.

Meer...